بحران زیرساختی و آینده مبهم تبلیغات دیجیتال در ایران

قطعی گسترده اینترنت که بیش از ۱۸ روز ادامه داشت، پیامدهای جدی و کم‌سابقه‌ای برای اکوسیستم تبلیغات دیجیتال ایران به همراه آورد. این اختلال بدون اطلاع‌رسانی قبلی رخ داد و بخش بزرگی از ابزارهای کلیدی تبلیغاتی، از جمله پلتفرم‌های بین‌المللی و شبکه‌های اجتماعی پرکاربرد را از دسترس خارج کرد. در نتیجه بسیاری از کمپین‌های تبلیغاتی که از پیش برنامه‌ریزی شده بودند متوقف شدند یا عملاً به مرحله اجرا نرسیدند.

به گزارش سرویس داخلی رسانه اخبار فناوری تکنا، این وضعیت در شرایطی اتفاق افتاد که فعالان بازار دیجیتال هنوز در حال جبران خسارت‌های ناشی از بحران‌های پیشین (جنگ ۱۲ روزه) بودند و انتظار داشتند در هفته‌های پایانی سال بخشی از افت درآمد خود را جبران کنند. اختلال اینترنت نه‌تنها تبلیغات را مختل کرد، بلکه ارتباطات پایه‌ای مانند ایمیل، پیامک و دسترسی به داده‌های تحلیلی را نیز با مشکل مواجه ساخت و برنامه‌ریزی عملیاتی کسب‌وکارها را تحت تأثیر قرار داد.

بررسی داده‌های منتشرشده از سوی فعالان صنعت تبلیغات آنلاین نشان می‌دهد که دامنه خسارت‌ها بسیار گسترده بوده است. بخش بزرگی از ناشران دیجیتال، شامل وب‌سایت‌های خبری، رسانه‌های آنلاین و توسعه‌دهندگان اپلیکیشن، کاهش محسوس درآمد را تجربه کرده‌اند. برآوردها حاکی از آن است که حدود ۶۰ درصد از این ناشران، در بازه قطعی اینترنت بین ۲۰ تا ۱۰۰ درصد از درآمد تبلیغاتی خود را از دست داده‌اند.

شدت این آسیب در میان بخش‌های مختلف یکسان نبوده است. وب‌سایت‌ها بیشترین افت را متحمل شده‌اند و اپلیکیشن‌ها نیز با کاهش قابل توجه درآمد روبه‌رو شده‌اند. از دست رفتن دسترسی به موتورهای جست‌وجوی بین‌المللی موجب کاهش شدید ترافیک ورودی بسیاری از سایت‌ها شد، زیرا بخش مهمی از کاربران مسیر اصلی دسترسی خود به محتوا را از طریق جست‌وجو دنبال می‌کنند.

فراتر از زیان‌های مالی کوتاه‌مدت، کارشناسان حوزه فناوری نسبت به آثار بلندمدت این اختلال‌ها هشدار می‌دهند. وابستگی عمیق کسب‌وکارهای کوچک و متوسط به زیرساخت اینترنت باعث شده است که هرگونه بی‌ثباتی در اتصال، مستقیماً مدل‌های درآمدی آن‌ها را تهدید کند.

استمرار چنین شرایطی می‌تواند برنامه‌ریزی بلندمدت شرکت‌ها را مختل کند، توان رقابت آن‌ها را کاهش دهد و حتی به تعدیل نیرو یا توقف فعالیت برخی مجموعه‌ها منجر شود. در این میان، رسانه‌های دیجیتال و خبرگزاری‌های آنلاین که بخش عمده درآمدشان بر تبلیغات استوار است، در معرض ریسک بیشتری قرار دارند. کاهش منابع مالی در این حوزه می‌تواند به افت کیفیت تولید محتوا و تضعیف نقش رسانه‌های آنلاین در اطلاع‌رسانی منجر شود.