وابستگی دیپ سیک به Blackwell قاچاق، نشانه ضعف تراشه سازی چین است

یک مقام ارشد دولت امریکا اعلام کرده است که تازه‌ترین مدل هوش مصنوعی استارتاپ چینی دیپ سیک که قرار است از هفته آینده منتشر شود با پیشرفته‌ترین تراشه هوش مصنوعی انویدیا یعنی Blackwell آموزش دیده است؛ موضوعی که می‌تواند نقض مستقیم مقررات کنترل صادرات آمریکا تلقی شود.

به گزارش رسانه اخبار فناوری تکنا، به گفته این مقام دولت آمریکا معتقد است دیپ سیک درصدد حذف شاخص‌های فنی است که استفاده از تراشه‌های آمریکایی را آشکار می‌کند و احتمال می‌رود این Blackwell ها در دیتاسنتر این شرکت در مغولستان داخلی چین تجمیع شده باشند.

این مقام از توضیح درباره نحوه دستیابی دولت آمریکا به این اطلاعات یا چگونگی دسترسی دیپ سیک به تراشه‌ها خودداری کرده اما تاکید داشته سیاست رسمی واشنگتن ارسال Blackwell به چین را مجاز نمی‌داند. انویدیا از اظهارنظر امتناع کرده و وزارت بازرگانی آمریکا و دیپ سیک نیز به درخواست‌ها برای پاسخ واکنشی نشان نداده‌اند. سفارت چین در واشنگتن نیز اعلام کرده پکن با ترسیم خطوط ایدئولوژیک و گسترش بیش از حد مفهوم امنیت ملی و سیاسی سازی موضوعات اقتصادی تجاری و فناورانه مخالف است.

تایید رسمی دولت آمریکا درباره دسترسی دیپ سیک به این تراشه‌ها که پیشتر گزارش شده بود می‌تواند شکاف میان سیاستگذاران واشنگتن را عمیق‌تر کند زیرا آنها همچنان در حال تعیین مرز دسترسی چین به ارزشمندترین نیمه هادی‌های هوش مصنوعی آمریکا هستند. دیوید ساکس David Sacks مسئول سیاست هوش مصنوعی کاخ سفید و جنسن هوانگ Jensen Huang مدیرعامل انویدیا استدلال می‌کنند ارسال تراشه‌های پیشرفته به چین انگیزه شرکت‌هایی مانند هواوی را برای تسریع توسعه فناوری همتراز با انویدیا و AMD کاهش می‌دهد.

در مقابل جریان‌های سختگیر نسبت به چین هشدار می‌دهند این تراشه‌ها می‌توانند به آسانی از کاربردهای تجاری منحرف شوند و توان نظامی چین را در حوزه هوش مصنوعی تقویت کنند و برتری آمریکا را به چالش بکشند. کریس مک گوایر Chris McGuire که در دوره جو بایدن Joe Biden در شورای امنیت ملی کاخ سفید فعالیت داشته گفته این پرونده نشان می‌دهد صادرات هر نوع تراشه هوش مصنوعی به چین تا چه حد پرریسک است زیرا شرکت‌های پیشروی چینی به شکل آشکار مقررات صادراتی آمریکا را نقض می‌کنند و نمی‌توان انتظار داشت به شروط محدودکننده در حوزه نظامی پایبند بمانند.

در حال حاضر مقررات کنترل صادرات که زیر نظر وزارت بازرگانی آمریکا اجرا می‌شود ارسال Blackwell به چین را ممنوع کرده است. دونالد ترامپ در ماه اوت راه را برای فروش نسخه تضعیف شده‌ای از Blackwell در چین باز کرد اما بعدا موضع خود را تغییر داد و اعلام کرد پیشرفته‌ترین تراشه‌های انویدیا باید برای شرکت‌های آمریکایی محفوظ بماند. تصمیم ترامپ در دسامبر برای اجازه خرید H200 به عنوان دومین تراشه پیشرفته انویدیا با انتقاد شدید مواجه شد هرچند ارسال این تراشه‌ها به دلیل محدودیت‌های فنی تعبیه شده همچنان متوقف مانده است.

سیف خان Saif Khan که در دولت بایدن مدیر حوزه فناوری و امنیت ملی شورای امنیت ملی بوده تاکید کرده اتکای شرکت‌های هوش مصنوعی چین به Blackwell های قاچاق بیانگر شکاف عمیق آنها در تراشه سازی داخلی است و صدور مجوز برای H200 می‌تواند به منزله یک خط نجات باشد. این مقام ارشد درباره تاثیر این تحولات بر تصمیم دولت ترامپ در خصوص مجوز احتمالی خرید H200 توسط دیپ سیک اظهارنظری نکرده است.

به گفته این مقام مدل جدید دیپ سیک احتمالا از تکنیک distillation برای بهره گیری از مدل‌های پیشرفته شرکت‌های آمریکایی مانند Anthropic گوگل OpenAI و xAI استفاده کرده است. در این روش یک مدل قدیمی‌تر و قدرتمندتر کیفیت پاسخ‌های مدل جدید را ارزیابی می‌کند و عملا دانش خود را به آن منتقل می‌کند.

دیپ سیک مستقر در هانگژو سال گذشته با معرفی مجموعه‌ای از مدل‌های رقابتی بازارها را متلاطم کرد و نگرانی‌هایی را در واشنگتن درباره امکان جبران فاصله چین در رقابت هوش مصنوعی برانگیخت. اکنون برای نخستین بار تایید رسمی دولت آمریکا نشان می‌دهد این تراشه‌ها در مرکز داده مغولستان داخلی برای آموزش مدل جدید به کار رفته‌اند.